Kontrolsüz gerginlikten kontrollü rekabete

Seçim sürecinde ve başkan seçildikten sonra Rusya’ya karşı sert ifadeler kullanan ABD Başkanı Joe Biden, ABD seçimlerinde müdahalesi olduğu iddia edilen Rusya devlet Başkanı Vladamir Putin ile Cenevre’de bir araya geldi. 4 saat süren görüşmeyi gazetemize değerlendiren ANKASAM Uluslararası İlişkiler Uzmanı Doğacan Başaran, “yeni soğuk savaş” denilen dönemin çatışmaya döndürülmediği ve iki ülke arasında çeşitli konularda anlaşma sağlandı. Başaran ayrıca, iki ülkenin kontrolsüz gerginlikten kontrollü rekabete geçtiğini belirtti.

Başkanlık seçim sürecinde ve ABD Başkanı seçildikten sonra çoğu ülkeyle tansiyonu yükseltecek açıklamalar yapan Joe Biden, NATO Zirvesi’nde herkese mavi boncuk dağıttı. İlişkileri iyileştirmek istediğini söyleyen Biden, geçtiğimiz gün Rusya Devlet Başkanı Vladamir Putin ile görüştü. Daha birkaç ay önce “katil” dediği Putin’e, Nisan ayında üçüncü ülkede görüşme teklif eden Biden’in isteği gerçekleşti ve Putin ile Biden Cenevre’de bir araya geldi. İkili ilişkilerin dibe vurduğu ve iki ülke liderlerinin de sert açıklama yaptığı dönemin ardından dikkat çekici anlaşmalara varıldı. Geçmişte birbirine çok sert açıklama yapan ikili, yaklaşık 4 saatlik görüşmenin ardından anlaşmaya vardı ve “soğuk savaşı” çatışmaya döndürmedi. İki ülke arasında verilen kararlara göre büyükelçiler karşılıklı olarak görevlerine dönecek, siber güvenlik alanında işbirliği yapılacak. 

“BIDEN, ABD LİDERLİĞİNİ SÜRDÜRMEK İSTİYOR”


ANKASAM Uluslararası İlişkiler Uzmanı Doğacan Başaran konuya ilişkin gazetemize yaptığı açıklamada, “Bilindiği gibi ABD Başkanı Joe Biden, göreve başladıktan sonra Rusya’yla ilişkilerde tansiyonu arttıran bir siyaset uyguladı. Bu durumun arka planında iki faktörün etkili olduğu ifade edilebilir. Bunlardan ilki, Biden’ın önceki başkan Donald Trump’ı Rusya politikasından dolayı eleştirmesi ve seçim sürecinde verdiği en önemli vaatlerin Rusya karşıtlığı üzerine kurulu olmasıydı. İkinci faktör ise Biden’ın oğlu Hunter Biden’ın Ukraynalı enerji firmasıyla olan ilişkilerinin ifşa edildiği iddiaların arkasında Rusya’nın bulunduğunu düşünmesiydi. Ayrıca Biden, Trump döneminde transatlantik ilişkilerde yaşanan hasarı onarmak ve PESCO/Avrupa Ordusu gibi arayışları dizginlemek için Rusya’yı öteki olarak konumlandırmaya odaklanmıştır. Bir diğer ifadeyle NATO ittifakını ve buna bağlı olarak Amerikan liderliğini sürdürülebilir kılmak isteyen Biden yönetimi, Batı Dünyası’nın geleneksel ötekisi olan Rusya’nın adını hedef tahtasına yazmıştır” diye konuştu.

YENİ SOĞUK SAVAŞIN SICAK ÇATIŞMAYA DÖNMESİNİN ÖNÜNE GEÇİLDİ


Görüşme öncesinde yapılan açıklamalara göre belirsizlik olduğunu söyleyen Başaran, “Zirveden çıkan sonuç, taraflar arasında iletişim kanallarını açık tutma yönünde bir irade olduğunu gözler önüne sermiştir. Fakat kısa vadede taraflar arasındaki sorunların çözülmesi mümkün değildir. Zira Rusya’nın ötekileştirilmesi, transatlantik ittifakı sürdürülebilir kılmanın ön koşulu gibi gözükmektedir. Bu nedenle de ABD’nin Rusya’ya insan hakları ve demokrasi üzerinden yönelttiği eleştiriler devam edecek ve Ukrayna ile Gürcistan üzerinden yürütülen nüfuz mücadelesi varlığını sürdürecektir. Adı konmamış “Yeni Soğuk Savaş’ın” sıcak çatışmalara dönüşmesini önleyecek mekanizmaları işler hale getirmek olduğu öne sürülebilir” dedi.

BIDEN İLE PUTİN ARASINDAKİ İPLER HAYLİ GERİLMİŞTİ


Başaran, “Rusya’da muhalif lider Alexey Navalni’nin tutuklanmasına paralel olarak Moskova’ya karşı yaptırım baskısının arttığı görülmüş ve insan hakları ve demokrasi vurgusu ön plana çıkan eleştiriler yoğunlaşmıştır. Daha da önemlisi ABD Başkanı, Rusya’nın Ukrayna politikasını da sert bir şekilde eleştirmiş ve NATO’nun Karadeniz’deki varlığını arttırmaya; yani Rusya’ya uygulanan çevreleme stratejisini sertleştirmeye çalışmıştır. Tüm bu süreç ise iki ülke arasındaki gerginliğin tırmanmasına sebebiyet vermiştir. Üstelik bu hadiseler yaşanırken; Biden’ın Rusya Devlet Başkanı Vladmir Putin’i ‘katil’ olarak nitelendirmesi de krizi çetrefilli hale getiren hususlar arasında sayılabilir. Lakin aynı Biden, 13 Nisan 2021 tarihinde yaptığı telefon görüşmesinde Putin’e, yüz yüze görüşmek için üçüncü bir ülkede bir araya gelmeyi de teklif etmiştir. Dolayısıyla Biden-Putin görüşmesi bu olay akışının neticesi olarak vuku bulmuştur. Bu durum ise zirvenin ana hedefinin kontrolsüz gerginliğin kontrollü rekabete dönüştürülmesidir” ifadelerini kullandı.

- Yenidevir Gazetesi, Dünya bölümünde yayınlandı
https://www.yenidevir.com.tr/haber/7308764/kontrolsuz-gerginlikten-kontrollu-rekabete