Riski-ihtiyactan-büyük

Amerika Birleşik Devletleri (ABD) ve Haçlı ortaklarının 2003’te başlattığı kanlı işgalden bugüne gün yüzü görmeyen Afganistan’da yeni bir sayfa açılıyor.

Haçlı işgalcilerinin çekilme kararından sonra Türkiye’nin Afganistan’da kalma ısrarı gündemdeki sıcaklığını koruyor. Türkiye’nin Afgan halkının gözünde itibarlı bir konumda olduğunu belirten uzmanlar, Taliban ile karşı karşıya gelmesi durumunda Türkiye açısından oluşabilecek risklere de dikkat çekiyor.

ABD VE NATO ÇEKİLİYOR, TÜRKİYE KALMAKTA ISRARCI
ABD Başkanı Joe Biden ile Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın 14 Haziran’da NATO Zirvesi’ndeki görüşmesinin önemli başlıklarından biri de Afganistan meselesiydi. İşgal ordularının Afganistan’dan çekilmeye başlamasından sonra Taliban ile merkezi hükümet arasındaki güç dengesinin nasıl olacağı bilinmezliğini koruyor. Öte yandan ABD ve NATO’nun çekilme kararına rağmen Türkiye, Afganistan’da kalmakta ısrar ediyor.

ABD, TÜRKİYE’Yİ TALİBAN’LA SAVAŞTIRMAK MI İSTİYOR?
Uluslararası Kabil Havalimanı’nın kontrolünü elinde tutmayı düşünen Türk hükümetinin bu ısrarı ABD yönetimi tarafından da olumlu karşılanıyor. Peki her fırsatta tuzak kurmaya çalışan ABD, Türkiye’nin Afganistan’da neden önünü açmak istiyor? Suriye’de YPG terör örgütünü silahlandırıp Türkiye’ye karşı savaştıran ABD, şimdi de Türkiye’yi Taliban’la mı savaştırmak istiyor?

TALİBAN’LA KARŞI KARŞIYA GELMEMEK İÇİN ÇOK İYİ PLAN YAPMAK GEREK
Güneydoğu Asya Stratejik Araştırmalar Merkezi’nin (GASAM) “Türk askeri Kabil’de olmalı mı?” başlıklı panelinde emekli Albay Kadir Erkan, Afgan stratejist Yunus Tughra ve gazeteci Asım Balcı konuya ilişkin önemli değerlendirmelerde bulundular.

GASAM Başkanı Cemal Demir’in moderatörlüğünde gerçekleşen panelde Türkiye’nin Afganistan’da bulunmasının olası kazanımları ve riskleri enine boyuna masaya yatırıldı. Uzmanlar, Türkiye’nin Afganistan’da kalması durumunda Türk Silahlı Kuvvetleri’nin Taliban’la karşı karşıya gelmemesi için planlarını çok iyi yapması yönünde ortak görüş belirttiler.

TALİBAN NE DİYOR?
Katar’ın başkenti Doha’da bulunan Taliban sözcüsü Süheyl Şahin, “Türkiye geçen 20 yılda NATO güçlerinin bir parçasıydı, bu bakımdan ABD ile 29 Şubat 2020’de imzaladığımız anlaşma uyarınca Afganistan’dan çekilmeleri gerek. Bunun haricinde Türkiye, büyük bir İslam ülkesi. Afganistan’ın onunla tarihi ilişkileri var. Gelecekte ülkede yeni İslami bir hükümet kurulduğunda yakın ve iyi ilişkiler içinde olmak istiyoruz” ifadelerini kullandı.

ABD Başkanı Joe Biden ile Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın 14 Haziran’da NATO Zirvesi’ndeki görüşmesinin önemli başlıklarından biri de Afganistan meselesiydi. İşgal ordularının Afganistan’dan çekilmeye başlamasından sonra Taliban ile merkezi hükümet arasındaki güç dengesinin nasıl olacağı bilinmezliğini koruyor. Öte yandan ABD ve NATO’nun çekilme kararına rağmen Türkiye, Afganistan’da kalmakta ısrar ediyor. Uluslararası Kabil Havalimanı’nın kontrolünü elinde tutmayı düşünen Türk hükümetinin bu ısrarı ABD yönetimi tarafından da olumlu karşılanıyor. Peki her fırsatta tuzak kurmaya çalışan ABD, Türkiye’nin Afganistan’da neden önünü açmak istiyor? Suriye’de YPG terör örgütünü silahlandırıp Türkiye’ye karşı savaştıran ABD, şimdi de Türkiye’yi Taliban’la mı savaştırmak istiyor?

TALİBAN’LA KARŞI KARŞIYA GELMEMEK İÇİN ÇOK İYİ PLAN YAPMAK GEREK
Güneydoğu Asya Stratejik Araştırmalar Merkezi’nin (GASAM) “Türk askeri Kabil’de olmalı mı?” başlıklı panelinde emekli Albay Kadir Erkan, Afgan stratejist Yunus Tughra ve gazeteci Aslan Balcı konuya ilişkin önemli değerlendirmelerde bulundular.

GASAM Başkanı Cemal Demir’in moderatörlüğünde gerçekleşen panelde Türkiye’nin Afganistan’da bulunmasının olası kazanımları ve riskleri enine boyuna masaya yatırıldı. Uzmanlar, Türkiye’nin Afganistan’da kalması durumunda Türk Silahlı Kuvvetleri’nin Taliban’la karşı karşıya gelmemesi için planlarını çok iyi yapması yönünde ortak görüş belirttiler.

“RİSKİN YÜKSEK OLACAĞI GÖZ ÖNÜNDE BULUNDURULMALI”
Türkiye’nin Afganistan’a ilgisinin, emperyalist amaçlarla değil, insani sebeplerle olduğunu söyleyen emekli Albay Kadir Erkan, “Türkiye’nin Afganistan’da hiçbir dönemde emperyalist bir amacı olmadı. Devlet ve askeri geleneğimiz başka ülkeler üzerinden menfaat sağlama üzerine kurulmamıştır. Afganistan ülkesinin ve halkının yardıma ihtiyacı var. Türkiye’nin bulunmak istediği Kabil bölgesi diğer bölgelere göre daha iyi ve güvenli durumda. Afgan Milli Ordusu Kabil’i her alanda kontrol ediyor. Ama Afganistan’ın kırsallarını ele geçiren Taliban’ın Kabil’e saldırması da muhtemel. Riskin yüksek olacağını gözden kaçırmamak lazım. Havayolu kapalı olan bir ülkede diplomatik temsilciliklerin faaliyetleri yürütülemez. Afganistan’ın dış dünyaya kapanmaması için uluslararası girişimlerle Kabil Havalimanı işletilmeye devam ettirilmeli. Türkiye’nin girişimleri de bu açıdan çok önemli” ifadelerini kullandı.

“BARIŞA VE HUZURA HASRET KALDIK”
Meseleyi Afganistan halkının bakış açısıyla yorumlayan Afgan Stratejist Yunus Tughra, “Türkiye’nin Afgan halkı gözünde itibarı çok yüksek. Türk ordusu hiçbir zaman Afgan halkına silah doğrultmadı. Türkiye, Taliban’la ilişki kurmamasına rağmen Türk Silahlı Kuvvetleri, Taliban tarafından hiç saldırıya uğramadı. Türklerin Afganistan’da bulunması Afgan halkı ve devleti için faydalıdır. Türkiye, Afganistan’da yapıcı işler ortaya koymuştur. Ama ülkemizde durum gitgide kötüye gidiyor. Güvenlik sıkıntısı en büyük meselemiz. Son 30 yılda barış nedir 1 gün bile hissedemedik. Gözyaşı, terör ve yıkımdan başka bir şey göremedik.” dedi.

“TALİBAN, TÜRKİYE’Yİ RAHAT BIRAKMAYACAKTIR”
Türkiye’nin Afganistan’da bulunmasının gerekli ama riskli bir durum olduğunu ifade eden Tughra, “Afganistan’da yabancı güç istemeyen Taliban, Türkiye’yi rahat bırakmayacaktır. Afganistan bölgesel ve uluslararası ülkelerin güç savaşıdır. İstihbarat savaşları söz konusu olunca Afgan halkının Türkiye’ye karşı sevgisi de arka planda kalabilir. Türk askerlerinin zarar görmesi kardeş halkların sevgi bağlarını zedeleyebilir. Halklar arasında bağların kopmaması adına düşünerek, tartarak çok ince hesaplar yaparak adımlar atılmalı. Ayrıca şu da önemli ki; Türkiye, Afganistan’da başka bir ülkeyle işbirliği yapmamalı. Afgan halkı, Türkiye’den başka bir ülkeyi sevmiyor. Pakistan’ı benimsemeyen kabileler var.” şeklinde konuştu.

TÜRKİYE DİPLOMATİK DESTEĞİNİ SAĞLAMLAŞTIRMALI
Türkiye’nin Afganistan hamlesinde uluslararası desteğin önemine işaret eden Gazeteci Aslan Balcı ise “Türkiye Afganistan’da kalmak için birincisi Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nden karar çıkarmak için uğraşmalı. İkincisi, Kabil’e Afgan hükümetinin resmi davetiyle gidilmeli ve Taliban’la da masaya oturup onlardan da davet alınmalı. Halkın katında itibarlı olsak da meşruiyetimizi sağlamak için diplomatik teyit alabilmek önemli.” değerlendirmesinde bulundu.

“ABD, TÜRKİYE’Yİ ATEŞE Mİ İTİYOR?”
ABD Ulusal Güvenlik Danışmanı Jake Sullivan, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve ABD Başkanı Joe Biden’ın NATO Zirvesi’ndeki görüşmelerinde, Türkiye’nin Kabil Havaalanı’nın güvenliğinin sağlanmasında önde gelen bir rol oynaması konusunda uzlaştıklarını söylemişti. Sullivan, “Erdoğan, havaalanının güvenliğini sağlamak için ABD’den belli konularda destek istedi ve Biden bu desteği taahhüt etti. İki lider, Türkiye’nin Hamid Karzai Uluslararası Havaalanı’nın korunmasında önde gelen bir rol oynaması konusunda net taahhütlerde bulundu ve şu anda bunun nasıl gerçekleştirileceği üzerinde çalışıyoruz” demişti.

CUMHURBAŞKANI ERDOĞAN: “AMERİKA BİZE DESTEK VERMELİ”
Türkiye’nin Afganistan’da kalması konusunda ısrar eden Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, “Eğer Afganistan’dan çıkmamız istenmiyorsa, özellikle orada belli bir desteğin verilmesi isteniyorsa diplomatik, lojistik bunun yanında mali konularda Amerika’nın bize vereceği destek büyük önem arz ediyor. Onlarla da birçok görüşmeleri, farklı atacağımız adımlarla sürdürebiliriz. Bir diğer konu yine Afganistan’da biz Pakistan’ı da yanımıza alma düşüncemizi kendilerine söyledik, Macaristan’ı yanımıza alma düşüncemizi kendilerine söyledik. Bütün bunlarla birlikte istiyoruz ki, Afganistan halkı herhangi bir sıkıntıyı yaşamadan Afganistan’daki bu desteği kendilerine verelim ve şu an itibarıyla bir mutabakat söz konusu. Bir sıkıntı burada söz konusu değil.” demişti.

RUSYA KARŞI ÇIKIYOR
ABD’nin desteğine rağmen Rusya’nın Türkiye’nin Afganistan’da kalması konusunda olumsuz bir tavır alması da dikkat çekiyor. Türkiye’nin askeri birliklerini Afganistan’da tutmaya devam etmesinin Doha’da ABD ile Taliban arasında imzalanan anlaşmaya ters düşeceğini belirten Rusya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Mariya Zaharova, “Bu belge, yabancı birliklerin 1 Mayıs’a kadar tümüyle çekilmesini öngörüyor. Bu süre, 11 Eylül 2021’e ertelendi ve Taliban hareketi bununla ilgili olumsuz görüşünü açıkladı. Kabil Havalimanı Afgan güvenlik güçlerine bırakılmalı” şeklinde konuştu.

TALİBAN AÇIKLAMASI
Afganistan’daki siyasi aktörlerden biri olan Taliban’dan da tartışmalarla ilgili bir açıklama geldi. Katar’ın başkenti Doha’da bulunan Taliban sözcüsü Süheyl Şahin, “Türkiye geçen 20 yılda NATO güçlerinin bir parçasıydı, bu bakımdan ABD ile 29 Şubat 2020’de imzaladığımız anlaşma uyarınca Afganistan’dan çekilmeleri gerek. Bunun haricinde Türkiye büyük bir İslam ülkesi. Afganistan’ın onunla tarihi ilişkileri var. Gelecekte ülkede yeni İslami bir hükümet kurulduğunda yakın ve iyi ilişkiler içinde olmak istiyoruz” ifadelerini kullandı.

“AFGAN HALKI İSTEDİĞİ MÜDDETÇE ORADA KALABİLİRİZ”
Savunma Bakanı Hulusi Akar da konuya ilişkin yaptığı açıklamada, “Afganistan ile ilgili ABD’lilerle görüşüyoruz. Salı günü NATO Savunma Bakanları Toplantısı’nda konuştuk, ABD’liler ile heyetler arasında konuşuluyor. Bizim şartlara bağlı olarak Afganistan’da kalma niyetimiz var. Şartlarımız nedir? Siyasi, mali ve lojistik destek. Bunlar yapıldığı takdirde biz Hamid Karzai Uluslararası Havalimanı’nda kalabiliriz. Şartlarımızla ilgili cevabı bekliyoruz. Bununla birlikte Afgan halkı bizim kardeşimiz. Hedef Afganistan’da sulhu, sükunu sağlamak. Bizim tarihi kardeşliğimiz var. Afgan halkı istediği müddetçe Afganistan’da kalabilmek, yardımcı olabilmek istiyoruz” demişti.

AFGAN HÜKÜMETİ TÜRKİYE’YE GÜVENİYOR
Öte yandan Afganistan’ın merkezi hükümeti de Türkiye’nin Afganistan’da kalıcı olmasını istiyor. Afganistan Milli Uzlaşı Yüksek Konseyi Başkanı Abdullah Abdullah, ABD öncülüğündeki yabancı güçlerin çekilmesinin ardından başkent Kabil Havalimanı’nda Türkiye’nin güvenliği sağlama rolünü üstlenmesini önemli gördüklerini söyledi.

28 Haz 2021 - 08:12 - Gündem


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Yenidevir Gazetesi Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Yenidevir Gazetesi hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA) tarafından servis edilen tüm haberler Yenidevir Gazetesi editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Yenidevir Gazetesi değil haberi geçen ajanstır.